تجلی وحدت اسلامی در آینه سیره رضوی | واکاوی کتاب «امام علی بن موسی‌الرضا (ع) در منابع اهل سنت» در بنیاد پژوهش‌های اسلامی

به گزارش آستان‌نیوز، روابط عمومی بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی هم‌زمان با دهه کرامت رضوی ۱۴۰۵، هر روز به معرفی یکی از گنجینه‌های مکتوب خود می‌پردازد.

در پنجمین روز این برنامه، کتاب «امام علی بن موسی‌الرضا (ع) در منابع اهل سنت» که مجموعه‌ای ارزشمند از مقالات علمی و پژوهشی است، مورد واکاوی قرار گرفت.

این اثر با رویکردی توصیفی و تحلیلی، ابعاد مختلف حیات نورانی امام هشتم (ع) را از منظر اندیشمندان، مورخان و فقیهان اهل سنت بررسی کرده و بر محوریت اهل‌بیت (ع) به عنوان عامل اتحاد و همدلی در جامعه اسلامی تأکید می‌ورزد.

در ادامه، یادداشت اختصاصی حسین لطیفی، مدیر و پژوهشگر گروه کلام اسلامی بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی، این اثر را در خصوص ابعاد محتوایی این کتاب می‌خوانید:

امامان شیعه، نزد عالمان مذاهب اسلامی همواره از جایگاه والایی برخوردار بوده‌اند و از آن بزرگواران در منابع حدیثی، کلامی، عرفانی و تاریخی به عنوان مرجعیت علمی و دینی و نمونه‌هایی کامل برای پیروی یاد شده است.

امام علی بن موسی الرضا (ع) حقیقتی نورانی است که انوار درخشان شخصیت و دانش او، تنها در مکتب شیعه نبوده، بلکه شعاع نورش سایر فرق و مذاهب اهل سنت را نیز فراگرفته، به‌گونه‌ای که آنان را به بیان سخنانی در ستایش و مدح آن حضرت وادار کرده است.

امام، شخصیتی است که به اعتراف تمام مذاهب اسلامی، عالم آل محمد (ص) و پاره تن رسول خدا می‌باشد. بزرگواری که بزرگان اهل سنت، در برابر شخصیت نورانی آن حضرت و زیارت مضجع شریفش متواضعانه سر تعظیم فرود آورده و ادای احترام می‌کنند و زیارت مرقد پاکش را سنت و فضیلت می‌انگاشتند. چنانکه ابن‌راهویه به هنگام ورود امام رضا (ع) به حوالی نیشابور به نشانه مودت و احترام، مهار مرکب امام را به دوش کشید و گفت: «به روز قیامت نزد ملک علاّم جلّ جلاله وسیله نجاح و وصیله فلاح من این است که روزی در دنیا خادم و مهارکش مرکب حضرت سلطان امام رضا (ع) خود بوده‌ام».

بزرگان دیگر مثل ابن حبّان بُستی شافعی (۳۵۴ ه. ق) می‌گوید: «بار‌ها به زیارت قبر امام رضا (ع) مشرف شدم و در زمان اقامتم در طوس هرگاه با مشکلی روبه‌رو می‌شدم به زیارت قبر امام رضا (ع) -که درود و سلام خدا بر جدش و او باد- می‌رفتم و از خدا می‌خواستم مشکلم را بر طرف سازد و خداوند مشکل مرا حل می‌کرد و بار‌ها این موضوع را تجربه کردم» و نیز محمد‌بن‌علی‌بن‌سهل (۴۰۵ ه. ق) از فقیهان بنام شافعی در‌این‌باره گفته است: «هر مشکلی از امور دینی و دنیوی بر من عارض می‌گشت برای حل آن گرفتاری، به زیارت مرقد مطهر امام رضا (ع) می‌رفتم و در‌کنار آن بقعه متبرکه دعا می‌کردم و حاجتم برآورده و مشکلم برطرف می‌شد و این موضوع برایم به‌صورت عادت درآمده و به تجربه نیز ثابت شده بود».

سایر علمای اهل سنت نیز هر کدام با بیان‌های مختلف مرجعیت قبر امام رضا (ع) را بیان کردند. این واقعیت و اعتراف بزرگان اهل سنت که در قرن سوم بیان شده است، حدود ۴۰۰ سال قبل از ابن تیمیه و ۸۰۰ سال قبل محمد بن عبد الوهاب بیان شده است که همگی گواهی بر بطلان آراء و عقاید وهابیت در زمینه زیارت و توسل به ائمه اطهار و بزرگان دین به شمار می‌آید.

به همین منظور، مجموعه مقالات «امام علی بن موسی الرضا (ع) در منابع اهل سنت» تلاش می‌کند، ابعاد مختلف حیات نورانی حضرت را در حوزه سیره علمی و عملی، فضایل و کرامات، ولایت‌عهدی، روایات رضوی، شهادت، زیارت و مرجعیت قبر آن حضرت ترسیم کند. این مجموعه مشتمل بر ۱۵ مقاله علمی و پژوهشی است که برخی از عناوین آن عبارتند از:

- تبیین جایگاه حضرت رضا (ع) در آثار مشاهیر اهل سنّت

- فضایل امام رضا (ع) در آثار سید محمدطاهر سیدزاده هاشمی شافعی

- دعوت امام به ایران و ولایتعهدی در منابع اهل سنت

- واکاوی شهادت امام رضا (ع) در منابع اهل سنت

- سیمای امام در منابع صوفیانه اهل سنت

- جایگاه حدیثی امام رضا (ع) در اهل سنت

- مناظرات و احتجاجات امام راهکاری جهت تقریب ادیان و مذاهب

- جایگاه علمی و روایی اباصلت هروی نزد فریقین

این اثر به اشراف اینجانب در قالب کتاب به‌تازگی از سوی بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی چاپ و روانه بازار نشر شده است.

حسین لطیف مدیر و پژوهشگر گروه کلام اسلامی بنیادپژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی

گفتنی‌است، علاقه‌مندان جهت تهیه این کتاب و کسب اطلاعات بیشتر می‌توانند به سامانه فروش کتاب آستان قدس رضوی به نشانی www.astanbook.ir مراجعه کنند.